कलिलै उमेरमा आमा बन्छन् चेपाङ युवती

114 पटक पढिएको

प्रकाशित मिति: १६ आश्विन २०७४, सोमबार २१:०६

सम्पादक: Dhading News

DSC09618धादिङ, – धादिङको दक्षिणी भेगमा पर्ने  ब्रुसबाङकी सिरमाया चेपाङ अहिले १३ बर्षकी पुगिन । उनको विवाह भएको १ वर्ष बितिसकेको छ । सिरमायाको विवाह दुईबर्ष अघि बु्रसबाङ गाउँकै १६ वर्षका भीमबहादुर चेपाङसँग भएको हो । बु्रसबाङकै सानी चेपाङ पनि अहिले १६ बर्षकी भईन उनको काखमा अहिले ८ महिनाको छोरा छ । १४ वर्षमा विवाह गरेकी सानीले एक वर्ष नवित्दै छोरा जन्माएकि हुन ।
धादिङको दक्षिणी भेगमा पर्ने १० वटा गाविसमा चेपाङजातीको बसोबास छ । अधिकांश चेपाङ बस्तिमा उमेर नपुगी विवाह गर्ने चलन अहिले पनि कायमै छ । कानुनले विहे गर्ने उमेर स्पष्ट तोकेको भएपनि नेपालका कतिपय गाउँवस्तिमा चेतनाको अभावले अझैपनि सानै उमेरका बालबालिकाको विहे हुने गर्दछ । तीन बर्ष  अघि जोगिमारा गाविसको घुसराङका १० वर्षिया प्रमिला चेपाङको १२ वर्षिय सोमबहादुर चेपाङसँग विवाह भयो । सोमवहादुर र प्रमिलाको विहे भएकै दिन १५ वर्षिय बु्धलाल र १४ वर्षिया मुना चेपाङको पनि विहे भयो ।
DSC02451 तीन  वर्ष  अघिको यो घटना गाउँबाट प्रहरी कार्यालय हुँदै जिल्ला अदालतसम्म पुग्यो, गैर चेपाङहरुले घटनालाई बाहिर ल्याईदिँदा वालविवाह गराईदिएको अभियोगमा थुनामा परेका उनिहरुका अभिभावकलाई अदालतले जरिवाना गराएर थुनामुक्त गराइदियो । पहिलो पटक चेपाङ वालविबाहको मुद्धा अदालतसम्म आएकाले आउँदो दिनमा धेरैले चेपाङबस्तिमा बालविवाहको प्रथा रोकिने अपेक्षा गरेको भएपनि वालविवाह रोकिएन झनै गुपचुप बिहे हुने क्रम बढ्न थालेको छ ।     गरिवी, अशिक्षा र  चेतनाको अभावका कारण चेपाङ किशोरीहरु १५ वर्ष नपुग्दै विवाह गर्न बाध्य हुने गरेका छन् । सरकारी तथा गैर सरकारी निकायले विहेबारी २० वर्ष पारी भन्ने अभियान गाउँ–गाउँमा सञ्चालन गरेको भएपनि चेपाङ जातिमा यो अभियानले प्रभाव पार्न सकेको छैन । छोराछोरीप्रति अभिभावकहरुले दायित्वबोध नगरेकै कारण सानै उमेरमा  बिहे गर्ने प्रचलन बढिरहेको छ । जोगिमारा स्वास्थ्य चौकीका प्रमुख रमेश अर्यालका अनुसार धेरैजसो चेपाङ युवती गर्भवती चेकजाँचको लागि स्वास्थ्य संस्था आउनै मान्दैनन्, स्वास्थ्य चौकी आएका अधिकांश चेपाङ महिलाहरुपनि उमेर नपुगी गर्भवती भएको पाइन्छ ।
यसरी उमेर नपुगी गर्भवती भएका महिलाहरुलाई सानै उमेरमा बच्चा जन्माउँदा आमा र बच्चालाई हुने खतराबारे पटक पटक सचेत गराएपनि चेपाङ समुदायमा सानै उमेरमा विहे गर्ने र बच्चा जन्माउने चलन नरोकिएको अर्याल बताउंछन ।
जनचेतनाको अभावले अहिले पनि ५० प्रतिशतभन्दा बढी चेपाङ किशोरीहरु बालविवाहको सिकार बन्नु परेको छ । २०६८ सालको जनगणना अनुसार नेपालमा ६८ हजार ६ सय ९९ चेपाङ रहेका छन । ती मध्ये धादिङ जिल्लामा भने १० वटा गाविसमा झण्डै १८ हजार चेपाङहरु रहेका छन् ।


१६ आश्विन २०७४, सोमबार २१:०६ मा प्रकाशित

समाचार

सबै

अवैध बालुवा खानी वन्द गर्न धादिङका प्रजिअको निर्देशन

 धादिङ–अवैधानिक रुपमा सञ्चालन भइरहेका बालुवा धुने उद्योग फिरफिरे यन्त्रलाई दिइँदै आएको विद्युत्त तुरुन्त काट्न स्थानीय प्रशासनले विद्युत्त प्राधिकरणलाई निर्देशन दिएको छ । घरायसी प्रयोजन भनेर.....

सुरुङमार्ग निमार्णको ५ स्थानमा सम्भाव्यता अध्ययन

सरकारको १४औं योजनामा प्राथामिकतामा परेको विभिन्न स्थानमार्फत शुरुङमार्ग निमार्ण गर्ने प्रक्रियालाई अघि.....

यी हुन् देउवा सरकारले नियुक्त गरेका सात प्रदेश प्रमुख

नेकपा एमाले र माओवादी केन्द्रलाई बाहिरै राखेर सरकारले प्रदेश प्रमुख तोकेको छ । सात प्रदेश प्रमुख मध्ये नेपाली.....

अमेरिकाको न्यूयोर्कमा डम्फु साँझ, घन्कियो म्हेन्दोमाया

अमेरिका-२८५४ औँ खि सोनम ल्होसारको अवसरमा तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिका ( टिएसए ) द्धारा डम्फु.....

साक्षरताको नाममा नाटक मञ्चन ,पूर्ण साक्षर जिल्ला धादिङमा ल्याप्चे नै ल्याप्चे

धादिङ माघ २,  । चार बर्ष अघि धादिङ जिल्लालाई निकै तामझामका साथ पूर्ण साक्षर जिल्ला घोषणा गरियो । साक्षर जिल्ला.....